βιβλία του νίκου μακρή

βιβλία του νίκου μακρή
The School of Athens-Raphael (Apostolic Palace, Vatican City)

Πέμπτη, 10 Οκτωβρίου 2013

ΣΧΕΔΙΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ 2017-2018

Αθηναϊκά Βραδινά Φιλοσοφικών 
Συζητήσεων-Αναζητήσεων 
 (ΦιλοσοφικόΚαφενείο)  
Εισηγητής  Γιάνης Βουλιουρής: ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ  ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ, 26 Φεβρουαρίου ,
Ἀπό ὅλες τίς τέχνες, ἡ μουσική ἔχει κάποιες ἰδιαιτερότητες πού τήν κάνουν νά ξεχωρίζει. Χρησιμοποιεῖ τό πιό ἐλαφρό καί πιό αἰθέριο ὑλικό, τόν ἦχο. Καί δέν ἐκφράζει τίποτε τό συγκεκριμένο, τίποτε τό χειροπιαστό, παρά μόνο ἀφηρημένα νοήματα καί ἀπροσδιόριστες ἰδέες. Παρ’ ὅλα αὐτά, ἤ, μᾶλλον, ἀκριβῶς γι’ αὐτούς τούς λόγους, ἡ μουσική, περισσότερο ἀπό ὁποιαδήποτε ἄλλη τέχνη, ἔχει τήν ἱκανότητα νά εἰσχωρεῖ μέ τή μεγαλύτερη εὐκολία καί ἀμεσότητα στό βάθος τῆς ἀνθρώπινης ψυχῆς. Ἡ ἔνταση τῶν συναισθημάτων πού γεννᾶ μέσα μας δέν μπορεῖ νά συγκριθεῖ μέ καμμιᾶς ἄλλης τέχνης.
Οἱ ἀπόψεις γιά τήν τέχνη τῆς μουσικῆς ἄλλαξαν ἀρκετές φορές κατά τήν διάρκεια τῶν αἰώνων μέχρι νά ἀναγνωριστεῖ ἀξία της καί αὐτάρκειά της ὡς καλῆς τέχνης καί νά καταξιωθεῖ θέση της καί προσφορά της στόν κόσμο τοῦ πνεύματος.
Ἔχει γραφεῖ γιά τή μουσική ὅτι:

«Mπορεῖ ὄχι μόνο νά ταράξει τή θάλασσα, νά ζωηρέψει τίς φλόγες τῆς φωτιᾶς, νά κάνει τά ρυάκια νά κυλήσουν, τήν βροχή νά πέσει, τούς χείμαρρους νά φουσκώσουν. Μπορεῖ νά ζωγραφίσει τήν φρίκη τῆς ἐρήμου, νά μαυρίσει τούς τοίχους μιᾶς ὑπόγειας φυλακῆς, νά γαληνέψει τήν τρικυμία, νά ἡσυχάσει τόν ἄνεμο καί, μέσα ἀπό τούς ἤχους τῆς ὀρχήστρας, νά σκορπίσει μιά καινούργια φρεσκάδα ἀνάμεσα στά δάση».
Jean Jacques Rousseau, Ἑλβετός φιλόσοφος (1712- 1778)

«Ἡ μουσική δέν ἔχει ἀνάγκη ἀπό τόν μύθο γιά νά μᾶς συγκινήσει γιατί γεννάει μέσα μας τήν κρυφή δύναμη πού πλάθει ὅλους τούς μύθους καί κάνει τήν ψυχή μας νά ζεῖ χίλιες ζωές πού συγχωνεύονται ἡ μιά μέσα στήν ἄλλη»
Paul Valery, Γάλλος ποιητής (1871-1945)

«Ἡ μουσική παράγει μέσα μας μιάν ἀδιάκοπη καί ἀσυγκράτητη συναισθηματική δράση τήν ὁποία ἀδυνατοῦμε νά προσδιορίσουμε μέ ἀκρίβεια. Ἀπ’ ὅσο μποροῦμε νά τήν περιγράψουμε, εἶναι μιά συγχώνευση ζωηρῶν συναισθημάτων μετουσιωμένων σέ μιά τελείως καινούργια ἐμπειρία, ἀπ’ ὅπου μᾶς εἶναι ἀπελπιστικά ἀδύνατον νά
ἀπομονώσουμε κάποια ἀπό αὐτά. Διότι θρίαμβος καί τρυφερότητα, ἐπιθυμία καί ἱκανοποίηση, συγκατάβαση καί ἐπιμονή, φαίνονται νά εἶναι ὅλα ἐκεῖ, ταυτόχρονα, καί ὅμως χωρίς καμμιά σύγκρουση ἤ σύγχυση στό τελικό αποτέλεσμα. Ἔννοιες πού μάταια πασχίζει κανείς νά ἐκφράσει μέ λέξεις, κάνοντας ἔτσι τήν ἐμπειρία αὐτή νά φαίνεται συγκεχυμένη καί ἀσαφής, ὅσο προσπαθοῦμε νά τήν ἀναλύσουμε. Ἐνῶ στήν πραγματικότητα δέν ὑπάρχει παρά μόνο ἡ ὀμορφιά πού φέρνουν ἡ ἑνότητα καί ἡ καθαρότητα τῆς μορφῆς της».
Edmund Gurney, Ἄγγλος ἐρευνητής ψυχολόγος (1847-1888)

«Ἄν ἡ φιλοσοφία προοιωνίζεται τίς σκέψεις τοῦ Θεοῦ, ἄν ἡ ποίηση νοσφίζεται(*) τό λόγο τοῦ Θεοῦ, τότε ἡ μουσική προσεταιρίζεται τίς συγκινήσεις τοῦ Θεοῦ (…). Καί μᾶς φθάνει ἴσαμε τό σημεῖο νά σκεφθοῦμε πώς ἡ πνευματική δραστηριότητα τοῦ Θεοῦ εἶναι μουσική, καί ὄχι ἄλλη. Ἐπειδή τόσο ἡ σκέψη ὅσο καί ὁ λόγος εἶναι πράγματα πεπερασμένα. Καί εἶναι δύσκολο ὁ ἄπειρος Θεός νά σκέφτεται καί νά μιλάει μέ ὅρους πεπερασμένους. Ἐνῶ ὁ ἄπειρος Θεός μέ τή μουσική μιλάει εὐθέως ὡς ἄπειρο».
Χρῆστος Μαλεβίτσης, Ἕλληνας στοχαστής (1927-1997)


Γιάννης Βουλιουρῆς
26 Φεβρουαρίου 2018



ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Εὐάγγελου Παπανούτσου, “Αἰσθητική
Dewitt H. Parker, “The Principles of Aesthetics
Cyril Scott, “Music: Ιts Secret Influence Throughout the Ages
Christopher Headington, “Ἱστορία τῆς Δυτικῆς Μουσικῆς
Terence McLaughlin, “Music and Communication
Albert Hofstadter & Richard Kuhns, “Philosophies of Art & Beauty
Γιάννη Ἰωαννίδη, Μουσική




(*) νοσφίζομαι = ὑφαρπάζω, σφετερίζομαι




.
Δευτέρα  5 Φεβρουαρίου 20118: Θεσμοί και πολιτισμός. Προελληνικοί πολιτισμοί και Ελλάδα. Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ.

Σχέδιο Εισήγησης: Είδαμε σε προηγούμενες συναντήσεις τις σχέσεις προϊστορίας και ιστορίας, αξιολογήσαμε τους μεγάλους πρωτοϊστορικούς και προελληνικούς πολιτισμούς. Με την Ελλάδα, ο μύθος αποφλοιώνεται χωρίς να εγκαταλείπεται, ο λόγος εγείρεται ως πρωτολογισμός με τους προσωκρατικούς, ενώ με τον Σωκράτη αναδύεται η δυναμική του συγκεκριμένου λογίζεσθαι για να καταστεί υπερκλασσική με τον Πλάτωνα, με τον Αριστοτέλη, με τους Στωικούς, τους Πυθαγορείους, τους Ηδονικούς, τους Νεοπλατωνικούς κ.ο.κ. Παράλληλα, τα μαθηματικά ανδρώνονται, η ποίηση, η τραγωδία, οι πρώτες επιστήμες του ανθρώπου (Ιστορία, Γεωγραφία, Πολιτειολογία κ.ο.κ.) αναδύονται κατά τρόπο που καθιστά αμετάθετη αυτήν την κληρονομιά που είναι πα;νανθρώπινη πια και όχι πανευρωπαϊή. Μετά την Ελλάδα,  σκέψη είναι ελληνική, παρά την αναμφισβήτητη πρόοδο μέχρι τις μέρες μας. Απλά: Είναι ακατανόητη η πορεία της ανθρωπότητας, του δυτικού κόσμου κυριότερο, χωρίς την Αρχαία Ελλάδα.  Ωστόσο, η ιστορία της Αρχαίας Ελλάδας πιστοποιεί την αναγκαιότητα, όπως τη γνωρίσαμε και στους προγενέστερους πολιτισμούς, παρά την ανατολή της έστω κσι ολιγαρχικής δημοκρατίας που διαλάμπει μέχρι τις μέρες μας ως αντιπροσωπευτική. Κείμενα: Πολλά γεννούν το δέος· το μέγα δέος ο άνθρωπος γεννά· περνά τον αφρισμένο πόντο με τις φουρτούνες του νοτιά, στη μέση σκάβει το βαθύ και φουσκωμένο κύμα· και την υπέρτατη θεά, τη Γη, την άφθαρτη παιδεύει την ακάματη οργώνοντας με τα καματερά χρόνο το χρόνο φιδοσέρνοντας τ᾽ αλέτρι. Και των αστόχαστων πτηνών τις φυλές κυνηγά με τα βρόχια, των αγρίων θηρίων τα έθνη, των βυθών την υδρόβια φύτρα, με δίχτυα πλεγμένα στριφτά, ο τετραπέρατος· τ᾽ αγρίμι της βουνοκορφής δαμάζει με τεχνάσματα· φορεί στων αλόγων την πλούσια χαίτη ζυγό και στον ταύρο που βαρβάτος βοσκάει στα όρη. Ένας τον άλλο δίδαξε λαλιά, τη σκέψη, σαν το πνεύμα των ανέμων την όρεξη να ζει σε πολιτείες· πώς να γλιτώνει το χαλάζι μες στ᾽ αγιάζι, την άγρια δαρτή βροχή μέσα στον κάμπο, ο πολυμήχανος· αμήχανος δε θ᾽ αντικρύσει τα μελλούμενα· το χάρο μόνο να ξεφύγει δεν μπορεί· μόλο που βρήκε ψάχνοντας και γιατρειές σ᾽ αγιάτρευτες αρρώστιες. Τέχνες μαστορικές σοφίστηκε που δεν τις βάζει ο νους κι όμως μια στο καλό, μια στο κακό κυλάει· όποιος κρατεί τον ανθρώπινο νόμο και του θεού το δίκιο, που όρκος το δένει φριχτός πολίτης· αλήτης και φυγάς, όποιος κλωσσάει τ᾽ άδικο, μακάρι και μ᾽ αποκοτιά,ποτέ σε τράπεζα κοινή ποτέ μου βούληση κοινήμε κείνον που τέτοια τολμάει. (Μετάφραση: Σοφοκλέους Αντιγόνη, Κ. Χ. Μύρης). 2.  καì τήν τελετήν, ἧς οἱ μετασχόντες περì τε τῆς τοῦ βίου τελευτῆς καί τοῦ σύμπαντος αίῶνος ἡδίους τάς ἐλπίδας ἒχουσιν, Ισοκράτους Πανηγυρικός, 28.4)  3. Χρώμεθα γὰρ πολιτείᾳ οὐ ζηλούσῃ τοὺς τῶν πέλας νόμους, παράδειγμα δὲ μᾶλλον αὐτοὶ ὄντες τισὶν ἢ μιμούμενοι ἑτέρους. καὶ ὄνομα μὲν διὰ τὸ μὴ ἐς ὀλίγους ἀλλ᾿ ἐς πλείονας οἰκεῖν δημοκρατία κέκληται· μέτεστι δὲ κατὰ μὲν τοὺς νόμους πρὸς τὰ ἴδια διάφορα πᾶσι τὸ ἴσον, κατὰ δὲ τὴν ἀξίωσιν, ὡς ἕκαστος ἔν τῳ εὐδοκιμεῖ: Γιατί έχουμε πολιτεία που δε θαυμάζει τους νόμους των άλλων• αντίθετα, είμαστε περισσότερο παράδειγμα για κάποιους, παρά μιμητές τους• και έχει ονομασθεί δημοκρατία επειδή δε στηρίζεται σε λίγους, αλλά στην πλειοψηφία. Παίρνουμε δε μέρος στη διοίκηση των κοινών όλοι μας, παρά τις διαδορές μας στον ιδιωτικό μας βίο, ως προς δε την καταξίωσή μας, ανάλογα με την προσωπική επιτυχία καθενός μας σε κάτι. Θουκυδίδου, Ιστορίαι, Β, 37  Επόμενες Συναντήσεις: 12-2-2018: Φιλοσοφία και Επιστήμη, εισηγητής: Νίκος Ταμπάκης. 26-2-2018: Αισθητική της Μουσικής, εισηγητής: Γιάννης Βουλιουρής. 5-3-2018:  Ρώμη, Ισραήλ και πολιτισμός. 12-3-2018: Βυζάντιο και χριστιανικές αξίες. 19-3-2018:  Αναζητώντας τη Σοφία (Το έργο του Λεωνίδα Κοβάτση). 26-3-2018: Πίστη και ξίφος. Επιδρομές, πόλεμοι, μεταρρύθμιση. 16-4-2018:  Αναγέννηση και άνοιγμα οριζόντων 23-4-2018: Κοινωνικοπολιτικές συγκρούσεις, απόλυτη μοναρχία,  νέες τάσεις. 30-4-2018: Διαφωτισμός και εκκοσμίκευση. Ευρώπη σπαράσσουσα και σπαρασσομένη. 7-5-2018: Νεωτερικότητα και πολιτισμός.  14-5-2018: Επιστήμη, ιστορία, πολιτισμός. 21-5-2018: Προοπτικές, το θεμέλιο θεώρησης ιστορίας και πολιτισμού. nikos.makris2@gmail.com www.filosofiko-kafeneio.blogspot.com    τηλ. 6977093615
Αθηναϊκά Βραδινά Φιλοσοφικών Συζητήσεων-Αναζητήσεων (Φιλοσοφικό Καφενείο)ς   Δέκατο ένατο έτος.
Δευτέρα  29 Ιανουαρίου 20118: Θεσμοί και πολιτισμός. Ιπποκράτους 35, 7.45 μ
Σχέδιο Εισήγησης: Οι θεσμοί που προέρχονται απ’ τις πρώτες μορφές κοινωνικής οργάνωσης (φρατρίες, φυλές, ομάδες) στηρίζονται κυρίως στα ήθη, στα έθιμα, στους μύθους, στις θρησκευτικές δοξασίες, στις τέχνες, στη γλώσσα. Έτσι δημιουργούνται οι προφορικοί βέβαια νόμοι, έτσι επιτείνεται η συνεργασία, αλλά ταυτόχρονα, με αυτόν τον τρόπο κατισχύουν οι ισχυροί και δημιουργούν το ‘’δίκαιό’’ τους. Παράλληλα, οι μύθοι, οι θρύλοι, οι παραδόσεις ‘’εγγράφονται’’ στις νέες αρχές και έχουμε το ξεκίνημα των σχέσεων ιστορίας-αναγκαιότητα και πολιτισμού-ελευθερίας. Οι όροι διαπλέκονται και διερμηνεύουν την ίδια την ανθρώπινη φύση, τη δημιουργική της αντιφατικότητα ως μήτρα ιστορίας και πολιτισμού.
Κείμενα: Ἔτι μᾶλλον οἴομαι τάς ἐν αἰσθανομέναις και ψυχήν ἐχούσαις καί πάθος καί ἦθος  φύσεσιν  ἰδιότητας ἀγαπητέον  οὖν, οὐ ταῦτα τιμῶντας, ἀλλά διά τούτων το θεῖον, ὡς ἐναργεστέρων ἐσόπτρων και φύσει γεγονότων…Επί πλέον δε νομίζω ότι οφείλουμε να αγαπάμε τις ιδιότητες που βρίσκονται στις φύσεις που αισθανόμαστε και έχουν πάθος και ήθος, μη τιμώντας αυτές, αλλά διαμέσου αυτών  το θείον, επειδή αυτές είναι εμφανέστατα και φυσικά έσοπτρα …Πλουτάρχου, μν. εργ., 382a (76).
Επόμενες Συναντήσεις: 5-2-2018: Οι πρώτοι μεγάλοι πολιτισμοί. Γνωρίσματα. 12-2-2018:Φιλοσοφία και Επιστήμη, εισηγητής: Νίκος Ταμπάκης. 26-2-2018: Ελληνική Αρχαιότητα, Ανάδυση και παρακμή. 5-3-2018:  Ρώμη, Ισραήλ και πολιτισμός. 12-3-2018: Βυζάντιο και χριστιανικές αξίες. 19-3-2018:  Αναζητώντας τη Σοφία (Το έργο του Λεωνίδα Κοβάτση). 26-3-2018: Πίστη και ξίφος. Επιδρομές, πόλεμοι, μεταρρύθμιση. 16-4-2018:  Αναγέννηση και άνοιγμα οριζόντων 23-4-2018: Κοινωνικοπολιτικές συγκρούσεις, απόλυτη μοναρχία,  νέες τάσεις. 30-4-2018: Διαφωτισμός και εκκοσμίκευση. Ευρώπη σπαράσσουσα και σπαρασσομένη. 7-5-2018: Νεωτερικότητα και πολιτισμός.  14-5-2018: Επιστήμη, ιστορία, πολιτισμός. 21-5-2018: Προοπτικές, το θεμέλιο θεώρησης ιστορίας και πολιτισμού. nikos.makris2@gmail.com

www.filosofiko-kafeneio.blogspot.com    τηλ. 6977093615






Αναζητήσεων (Φιλοσοφικό Καφενείο)  Δέκατο ένατο έτος.
Δευτέρα  22 Ιανουαρίου 20118: Οι προϊστορικές προϋποθέσεις της Ιστορίας. Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ
Σχέδιο Εισήγησης: Είναι σαφές πως χωρίς την προϊστορία δεν είναι διανοητή η ιστορία. Ποια όμως ρα όρια; Πέρα απ’ τη γραφή (-2600 περίπου), υπάρχουν άλλοι παράγοντες που οδήγησαν στους θεσμούς, στους πρώτους ιστορικούς σχηματισμούς, στην οργανωμένη εργασία και στην εκμετάλλευση των πρώτων τεχνών, κυριότατα όμως στη γλώσσα και εννοούμε τον προφορικό λόγο.
Αυτές οι επιτυχίες είναι τόσο μεγάλες όσο και οι σπουδαίες επιστημονικές επιτεύξεις τις οποίες θαυμάζουμε. Ήδη, υποδηλώνεται πως οι πρώτες μορφές ιστορικής συνείδησης σφραγίζουν την ανθρώπινη ύπαρξη με την αίσθηση και με την αντιληπτική ικανότητα, όπως και με το συνεργάζεσθαι σε κάθε  μορφή δραστηριότητας. Να λοιπόν πως σε ό,τι αποκαλούμε ιστορική αναγκαιότητα ή αναγκαιότητα γενικά, αντιτάσσεται η ελευθερία ως αέναη προσπάθεια η οποία συνέχει προϊστορικό και ιστορικό με σημαντικές συνέπειες. Αυτό θα εξετάσουμε.
ΚΕΙΜΕΝΑ:  Ενδείξεις: Λαοί μεταξύ πολλών άλλων: Κιμμέριοι, οι Κίλικες, οι Βιθυνοί, οι Ασκάνιοι, οι Μυσοί, οι Μαίονες, οι Κάρες, οι Λύκιοι, οι Πάμφιλοι, οι Αμοραίοι, οι Εδωμίτες, οι Αμωνίτες.
Χωρίς την άγνωστη ή έλάχιστα γνωστή δράση των πρώτων φυλών και ομάδων είναι αδιανόητη η ιστορία και ο πολιτισμός.
Τροχός, τανάλιες, πελέκεις, ψαλίδια, βούρτσες, κλωστές, καρφίτσες, πρώτα γυναικεία και ανδρικά κοσμήματα, είναι αναγκαίες προϋποθέσεις στοιχειωδών δραστηριοτήτων, απ’ την ένδυση μέχρι τη μικροχειροτεχνία. Ἔτι μᾶλλον οἴομαι τάς ἐν αἰσθανομέναις και ψυχήν ἐχούσαις καί πάθος καί ἦθος  φύσεσιν  ἰδιότητας ἀγαπητέον  οὖν, οὐ ταῦτα τιμῶντας, ἀλλά διά τούτων το θεῖον, ὡς ἐναργεστέρων ἐσόπτρων και φύσει γεγονότων…Επί πλέον δε νομίζω ότι οφείλουμε να αγαπάμε τις ιδιότητες που βρίσκονται στις φύσεις που αισθανόμαστε και έχουν πάθος και ήθος, μη τιμώντας αυτές, αλλά διαμέσου αυτών  το θείον, επειδή αυτές είναι εμφανέστατα και φυσικά έσοπτρα …Πλουτάρχου, Περί Ίσιδος και Οσίριδος, 382a (76).
Επόμενες Συναντήσεις: 29-1-2018: Ιστορία και Πολιτισμός στις αφετηρίες. 5-2-2018:  Οι πρώτοι μεγάλοι πολιτισμοί. Γνωρίσματα. 12-2-2018: Φιλοσοφία και Επιστήμη, εισηγητής: Νίκος Ταμπάκης. 26-2-2018: Ελληνική Αρχαιότητα, Ανάδυση και παρακμή. 5-3-2018:  Ρώμη, Ισραήλ και πολιτισμός. 12-3-2018: Βυζάντιο και χριστιανικές αξίες. 19-3-2018:  Αναζητώντας τη Σοφία (Το έργο του Λεωνίδα Κοβάτση). 26-3-2018: Πίστη και ξίφος. Επιδρομές, πόλεμοι, μεταρρύθμιση. 16-4-2018:  Αναγέννηση και άνοιγμα οριζόντων 23-4-2018: Κοινωνικοπολιτικές συγκρούσεις, απόλυτη μοναρχία,  νέες τάσεις. 30-4-2018: Διαφωτισμός και εκκοσμίκευση. Ευρώπη σπαράσσουσα και σπαρασσομένη. 7-5-2018: Νεωτερικότητα και πολιτισμός.  14-5-2018: Επιστήμη, ιστορία, πολιτισμός. 21-5-2018: Προοπτικές, το θεμέλιο θεώρησης ιστορίας και πολιτισμού. nikos.makris2@gmail.com

www.filosofiko-kafeneio.blogspot.com    τηλ. 6977093615


 Αθηναϊκά Βραδινά Φιλοσοφικών Συζητήσεων 11-12-2017  
 Διάλεξη του Ελευθερίου Γκίκα με θέμα 

 Η γέννηση της ιστορικής συνείδησης και η αναγκαιότητα 
      
 Αθηναϊκά Βραδινά Φιλοσοφικών Συζητήσεων-Αναζητήσεων (Φιλοσοφικό Καφενείο)  Δέκατο ένατο έτος.
Δευτέρα 18  Δεκεμβρίου 2017 Η γέννηση της ιστορικής συνείδησης και η αναγκαιότητα.. Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ
Σχέδιο Εισήγησης: Υπάρχει επίγνωση της ιστορικότητάς μας και σήμερα ακόμη, ώστε ο γενικότερος προσανατολισμός μας να συνάδει με την επίγνωση της παρουσίας μας στο ανθρωποκοσμικό γίγνεσθαι; Δε μπορούμε να ‘’εντοπίσουμε’’ τη γέννηση της ιστορικής συνείδησης, αλλά κάποιες μαρτυρίες συγκλίνουν και πείθουν πως η συνειδητοποίηση του συμβαίνοντος δεν είναι μάτι αυτονόητο. Συνήθως εργαζόμαστε, παράγουμε, δημιουργούμε κλεισμένοι σε ένα πλαίσιο το οποίο βρίσκουμε. Μόνο αξιολογώντας τις επιτεύξεις  προηγούμενες και συνδέοντές τις με τις δικές μας είμαστε σε θέση να αποτινάξουμε τους ψευδοορίζοντες της καθημερινότητας. Έτσι η ευθύγραμμη και η κυκλική θεωρία δοκιμάζονται. Τι προκύπτει όμως; Θα το συζητήσουμε. ΚΕΙΜΕΝΑ:  Κιμμέριοι, οι Κίλικες, οι Βιθυνοί, οι Ασκάνιοι, οι Μυσοί, οι Μαίονες, οι Κάρες, οι Λύκιοι, οι Πάμφιλοι, οι Αμοραίοι, οι Εδωμίτες, οι Αμωνίτες.
 πεὶ δ᾽ οὔ τινες οὐδ᾽ ἐπὶ ποσόν, ἀλλὰ πάντες ὡς ἔπος εἰπεῖν ἀρχῇ καὶ τέλει κέχρηνται τούτῳ, φάσκοντες ἀληθινωτάτην μὲν εἶναι παιδείαν καὶ γυμνασίαν πρὸς τὰς πολιτικὰς πράξεις τὴν ἐκ τῆς ἱστορίας μάθησιν, ἐναργεστάτην δὲ καὶ μόνην διδάσκαλον τοῦ δύνασθαι τὰς τῆς τύχης μεταβολὰς γενναίως ὑποφέρειν τὴν τῶν ἀλλοτρίων περιπετειῶν ὑπόμνησιν, [1.1.3] δῆλον ὡς οὐδενὶ μὲν ἂν δόξαι καθήκειν περὶ τῶν καλῶς καὶ πολλοῖς εἰρημένων ταυτολογεῖν, ἥκιστα δ᾽ ἡμῖν. [Πολυβίου, Ιστορίαι, 1.1.4]. E. Cassirer: Μόνο επιστρέφοντας στην ‘’καθαρότητα’’ του μηδενός, σύμφωνα με τη μυστική έκφραση μπορούμε να βρούμε το πραγματικά αρχέγονο και ουσιώδες θεμέλιο. (La philosophie des formes symboliques, I. Le langage, minuit, 1972, σελ. 57)
Επόμενες Συναντήσεις: 22-1-2018: Οι 

προϊστορικές προϋποθέσεις της Ιστορίας. 5-2-2017 πρώτοι μεγάλοι πολιτισμοί. Γνωρίσματα. 12-2-2018: Απ’ τους προκλασικούς στους κλασικούς χρόνους. 26-2-2018: Ελληνική Αρχαιότητα, Ανάδυση και παρακμή. 5-3-2018:  Ρώμη, Ισραήλ και πολιτισμός. 12-3-2018: Βυζάντιο και χριστιανικές αξίες. 19-3-2018:  Αναζητώντας τη Σοφία (Το έργο του Λεωνίδα Κοβάτση) 26-3-2018: Πίστη και ξίφος. Επιδρομές, πόλεμοι, μεταρρύθμιση. 16-4-2018:  Αναγέννηση και άνοιγμα οριζόντων 23-4-2018: Κοινωνικοπολιτικές συγκρούσεις, απόλυτη μοναρχία,  νέες τάσεις. 30-4-2018: Διαφωτισμός και εκκοσμίκευση. Ευρώπη σπαράσσουσα και σπαρασσομένη. 7-5-2018: Νεωτερικότητα και πολιτισμός.  14-5-2018: Επιστήμη, ιστορία, πολιτισμός. 21-5-2018: Προοπτικές, το θεμέλιο θεώρησης ιστορίας και πολιτισμού.
www.filosofiko-kafeneio.blogspot.com    τηλ. 6977093615
Αναζητήσεων (Φιλοσοφικό Καφενείο)  Δέκατο 

ένατο έτος.
Δευτέρα,  4  Δεκεμβρίου 2017:: Προϊστορία και ιστορία.. Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ
Σχέδιο Εισήγησης: Υπάρχει άραγε διαχωριστικό όριο ανάμεσα στην προϊστορία και στην ιστορία; Δεν είναι δυνατό να ορθοτομηθεί το ‘’πέρασμα’’ απ’ την προϊστορία στην ιστορία, αλλά πολλοί θέτουν κάποια ενδεικτικά όρια, όπως η πρώτη γραφή (-2600) η οποία ωστόσο δεν είναι κάτι το απόλυτα οριστό, άλλοι κάνουν λόγο για τη στερέωση των πρώτων φεουδαλικών πόλεων κ.ο.κ. Κατά βάση, εκείνο το οποίο προήκει είναι οι πρώτες στοιχειωδώς οργανωμένες κοινωνίες, φεουδαλικές κατά κανόνα, που κρατύνουν προϋπάρξαντες έστω και στοιχειωδώς, θεσμούς στο πλαίσιο των οποίων θρησκεία, μυθολογία και κρατική εξουσία, συνιστούν ενότητα. Ταυτόχρονα, είναι αδύνατο να εκτιμηθεί η ιστορία, οι πρώιμοι δηλαδή ιστορικοί χρόνοι χωρίς την προσφορά της προϊστορίας. Πόσο όμως η ιστορία συνεχίζει την προϊστορική προσφορά και ποια τα κοινά σημεία μεταξύ τους; Αυτό θα εξετάσουμε, το ‘’πέρασμα’’ απ’ την κουλτούρα της προϊστορίας, στον πολιτισμό της ιστορίας.
 ΚΕΙΜΕΝΑ: 1. Γιατί μόνος ο Ptah δημιούργησε τον ουρανό και τη Γη/ για την ευτυχία μας!/ Γιατί μόνος αυτός απώθησε τα σκότη/ για να μας κάνει τέκνα της φωτιάς!/ Γιατί μόνος Αυτός εμψύχωσε την ψυχή μας με την Πνοή του.  Albert Slosman, LAstronomie. 2. Η ιερή μορφή που γεννήθηκε στην ανατολή/ ανακαλύφθηκε απ’ τον Βλέποντα, απ’ την απαστράπτουσα κορυφή των κόσμων./ Της αποκάλυψε τις βαθιές όψεις, τις εγγύτατες:/ Εκεί είδε τη μήτρα του είναι και του μη είναι, Ring Veda,X-90. 3. Συχνά στα κορφοβούνια, όταν η γιορτή με τους πολλούς πυρσούς ευφραίνει τους θεούς, εσύ με χρυσή κούποα στο χέρι, μια μεγάλη καρδάρα σαν εκείνη που έχουν οι βοσκοί, απιθώνεις μέσα εκεί με τα ίδια σου τα χέρια γάλα λιόντισσας και πήζεις ένα μεγάλο τυροκόμματο, άθρυφτο, που λάμπει ολάσπρο…Bowra, Αρχαία Ελληνική Λυρική Ποίηση, σελ. 69.
Επόμενες Συναντήσεις: 11 Δεκεμβρίου 2017: Η γέννηση της ιστορικής συνείδησης και η αναγκαιότητα. Εισηγητής: Ελευθέριος Γκίκας.18 Δεκεμβρίου 2017: Κουλτούρα και πολιτισμός. 15-1-2018: Απ’ την προϊστορία στην ιστορία.  e-mail: nikos.makris2@gmail.com  Τηλ: 6977093615Φιλοσοφικών  Συζητήσεων-Αναζητήσεων (Φιλοσοφικό Καφενείο) Δ
Δευτέρα,  27  Νοεμβρίου 2017: : Η έννοια του ιστορικού χρόνου. Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ

Σχέδιο Εισήγησης: Υπάρχει άραγε χρόνος που δεν είναι ιστορικός; Ιστορία (οίδα, ίστι, ίστωρ) είναι η γνώση, η δυνατότητα αντίληψης, η συνειδητοποιημένη αντίληψη, αλλά τι είναι αντίληψη; Χωρίς την αντίληψη, δεν υπάρχει επίγνωση, αλλά μπορεί να υπάρχει χρόνος χωρίς την αντίληψη; Η αντίληψη όμως είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την αίσθηση. Ιδού: Η ιστορία ως γνώση προϋποθέτει τη συνειδησιακή ζωή η οποία όμως είναι αδύνατη χωρίς τον αισθητό κόσμο, τη μεταβολή, αλλαγή, φθορά κ.ο.κ. Ο χρόνος όμως είναι ακριβώς σύνθεση παραλλάσσοντος, μεταβαλλομένου και αμετάβλητου, αν αμετάβλητο είναι η αρχή κοινωνίας υποκειμένου και αισθητού. Άρα, η ιστορία ως ενασχόληση με τα ανθρωποκοσμικά συμβαίνοντα, έχει κάτι ως προϋπόθεση, το πνευματικό μας είναι το οποίο οπτρίζεται στις πολιτισμικές αξίες. Προηγείται επομένως το πολιτισμικό είναι μας το οποίο όμως δεν εκφράζεται χωρίς την ιστορία. Αυτό θα εξετάσουμε.

Κείμενα: 1. Χρόνος είναι η κινητή εικόνα της αιωνιότητας (Πλάτων) 2. Χρόνος είναι η αντίληψη της αλλαγής (Descartes). 3. Το να βλέπουμε τα πράγματα όπως είναι…κερδίζουμε την αποφασιστική τους στιγμή, τόνιζε ο Ράσκιν. 4. Η ιστορία μας διδάσκει πως μόνο οι άνθρωποι που υπήρξαν κατάλληλοι να υπερασπισθούν την ελευθερία τους μπόρεσαν να τη διαφυλάξουν (Les systèmes socialistes, Droz, Génèves, 1965).

Επόμενες Συναντήσεις: 4 Δεκεμβρίου 2017: Προϊστορία και ιστορία. 11 Δεκεμβρίου 2017: Η γέννηση της ιστορικής συνείδησης και η αναγκαιότητα. Εισηγητής: Ελευθέριος Γκίκας.18 Δεκεμβρίου 2017: Κουλτούρα και πολιτισμός. 15-1-2018: Απ’ την προϊστορία στην ιστορία.  e-mail: nikos.makris2@gmail.com  Τηλ: 6977093615-
Αναζητήσεων (Φιλοσοφικό Καφενείο)  Δέκατο ένατο έτος
Δευτέρα,  20  Νοεμβρίου 2017: ’Πρωτόγονος’’ άνθρωπος και κουλτούρα, Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ
Σχέδιο Εισήγησης: Λέγεται συνήθως πως  η ‘’παιδεία’’ των προϊστορικών ανθώπων ονομάζεται κουλτούρα που σημαίνει όμως πνευματική καλλιέργεια, σε αντίθεση με τις πολιτισμικές επιτεύξεις των ιστορικών χρόνων που ονομάζονται έργα πολιτισμού (πόλις, πολιτίζω). Βέβαια, η έρευνα δε μπορεί να ιχνεύσει έργα της προϊστορικής περιόδου, αφού δεν υπήρχε γραφή, ώστε να έχουμε ασφαλή ίχνη, αλλά η ‘’συνέχεια’’, οι πρωτοϊστορικοί χρόνοι μας επιτρέπουν να εικάζουμε, καθόσον, γλώσσα, προφορικός λόγος, μύθοι, αφηγήσεις κ.ο.κ. είναι αδιανόητα χωρίς την κουλτούρα των ‘’πρωτογόνων’’. Ήδη, θα ερευνήσουμε αν υπάρχει συν-έχεια μεταξύ κουλτούρας και πολιτισμού με τον οποίο αγγέλλεται και η ιστορία. Κείμενα: 1. Γιατί στ’ αλήθεια/ είμαι ατελής. Το αίμα μου είναι αμαρτωλό/ η σάρκα μου αδύναμης φύσης/  τρομερή και μακριά από κάθε εξοχότητα…/..Γι’ αυτό εκφράζεις με αφθονία τους λόγους σου, τους λόγους μιας έξοχης ψυχής/ γι’ αυτόν που η μορφή δε διαιρείται με κανένα  σημάδι./ Ω συ, Karai oy Ete και συ Karai chy Ete / γα όλα τα πεπρωμένα στην ακατάστρεπτη στην αιώνια Γη/ την οποία καμιά μικρότητα δεν αλλοιώνει…(πανάρχαιο άσμα) 2. Προσπαθώ, μα κανένας δε μου απλώνει το χέρι/ κλαίω και κανένας δε με πλησιάζει/ κραυγάζω και κανένας δε με ακούει/ Γυρίζω προς τον εύσπλαχνο Θεό μου, τον καλώ στενάζοντας/ Κύριε μην απορρίπτει το δούλο σου…(Ανατολικό άσμα) 3. Γιατί τράφηκα απ’ την Αιώνια Ζωή/ Ζω μια νέα ζωή μετά το θάνατο/ όπως ο υέ που αναγεννιέται κάθε μέρα…/ Αυτή η ψυχή είναι η ψυχή του Αιώνιου Θεού/ Αυτό το σώμα είναι η ίδια η αιωνιότητα/ το χωρίς όρια γίγνεσθαι μου κάνει/ τον Κύριο των άπειρων ετών… (Livre des morts des anciens Egyptiens). Επόμενες Συναντήσεις: 27 Νοεμβρίου 2017: Η έννοια του ιστορικού χρόνου. 4 Δεκεμβρίου 2017: Προϊστορία και ιστορία. 11 Δεκεμβρίου 2017: Η γέννηση της ιστορικής συνείδησης και η αναγκαιότητα. Εισηγητής: Ελευθέριος Γκίκας.18 Δεκεμβρίου 2017: Κουλτούρα και πολιτισμός. 15-1-2018: Απ’ την προϊστορία στην ιστορία.  e-mail: nikos.makris2@gmail.com  Τηλ: 6977093615 
θηναϊκά Βραδινά Φιλοσοφικών Συζητήσεων Α
Φιλοσοφικό Καφενείο)  Δέκατο ένατο έτοςΑ
Δευτέρα, 13 Νοεμβρίου 2017: Κοινωνικότητα και ατομικότητα, Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ
Σχέδιο Εισήγησης: Τι προηγείται: Το άτομο ή η συλλογικότητα; Μεγάλο πρόβλημα το οποίο καταπονεί τους ερευνητές της ατομικής και της κοινωνικής φύσης του ανθρώπου. Όσοι, πανθεϊστικά κυρίως κινούμενοι, προτείνουν την προτεραιότητα του συλλογικού απέναντι στο ατομικό, διαγράφουν τν ελευθερία. Όσοι, αντίθετα, προτάσσουν την ατομικότητα προτείνουν την ελευθερία αλλά αγνοούν συνήθως κάτι που λείπει και στις δύο θεωρήσεις: Το άτομο-πρόσωπο δε νοείται χωρίς το συνάνθρωπο, χωρίς την πληθυντική ενότητα του εμείς.
Το συν-υπάρχειν είναι το sine qua non του ανθρωπίνως υπάρχειν. Δε συνειδητοποιούμε πως ούτε το άτομο-πρόσωπο, ούτε η συλλογικότητα-συνυπάρχειν αρκούν, αλλά πως η συμπληρωματικότητά τους συνιστά την αφετηρία τόσο της ιστορίας, όσο και του πολιτισμού, με συνέπειες τις οποίες ερευνήσουμε σε ακολουθούσες συναντήσεις μας.
Κείμενα: 1. Το ηθικό πνεύμα το οποίο βοηθάει να ζήσουμε την καθαρότητα και την αξιοπρέπεια, το αλληγορικό πνεύμα που μας φωτίζει με τη φαεινότητά του, το μυστικό πνεύμα που τελειώνει την ψυχή στις αναβάσεις της έκστασης…Πληρωμένη από όλα τα πνευματικά φώτα η ψυχή μας γίνεται η κατοικία της θείας Σοφίας και η οικία του Θεού. (Itinetarum mentis in Deum, κεφ. IV, 6-8)  2. Ιδού μια σκέψη του Τσουάνγκ Τσε (-4ος—3ος αιώνας), ιδεαλιστή-ταοϊστή: Μόνο όταν βεβαιωθείς ότι το σύμπαν δεν είναι μεγαλύτερο από ένα κόκκο σιταριού και πως η κορυφή μιας τρίχας είναι τόσο χοντρή όσο και ένα βουνό, τότε θα αντιληφθείς τη σχετικότητα των πραγμάτων.
Επόμενες Συναντήσεις:. 20 Νοεμβρίου 2017: ‘’Πρωτόγονος’’ άνθρωπος και κουλτούρα. 27 Νοεμβρίου 2017: Η έννοια του ιστορικού χρόνου. 4 Δεκεμβρίου 2017: Προϊστορία και ιστορία. 11 Δεκεμβρίου 2017: Η γέννηση της ιστορικής συνείδησης και η αναγκαιότητα. Εισηγητής: Ελευθέριος Γκίκας.18 Δεκεμβρίου 2017: Κουλτούρα και πολιτισμός. 15-1-2018: Απ’ την προϊστορία στην ιστορία.  e-mail: nikos.makris2@gmail.com  Τηλ: 6977093615

Αναζητήσεων
(Φιλοσοφικό Καφενείο)  Δέκατο ένατο έτος
Δευτέρα, 6 Νοεμβρίου 2017: Κοινά δεδομένα όλων των πολιτισμών, Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ
Σχέδιο Εισήγησης: Όποιες και αν είναι οι τοπικότητες των παραδόσεων, της κουλτούρας και των πολιτισμών, υπάρχουν κάποια κοινά δεδομένα τα οποία δε μπορούμε να αμφισβητήσουμε και τα οποία είναι ενδεικτικά και καθοριστικά, τόσο ως προς την ιστορία, όσο και ως προς τον πολιτισμό.
Ήδη: Και στις πρωτόγονες κοινωνίες, και στις ‘’πολιτισμένες’’ παρατηρούμε την ύπαρξη θεσμών: Οργάνωση, άμυνα, νομοθεσία (προφορική και κατόπιν γραπτή), κατανομή εργασίας, ανταλλαγές, πόλεμοι, κ.ο.κ. Επίσης: Γλώσσα, μύθοι, θρύλοι, παραδόσεις, λογοτεχνία, τέχνες κο.κ. Θα δούμε πως η πολιτειακή συγκρότηση ανοίγει προβληματισμούς ως προς την αναγκαιότητα και την ελευθερία. Ωστόσο, δεν υπάρχει ιστορία χωρίς πολιτισμό, ούτε πολιτισμός χωρίς ιστορία. Η διαπλοκή είναι αποκαλυπτική και ανοίγει δρόμους σε βαθύτερους προβληματισμούς. Αυτό θα επιχειρήσουμε να αναπτύξουμε. Κείμενα:  1. Για τον Paul Ricoeur (1913-2005) η φύση του ανθρώπου συνίσταται στο να κόβει το δεσμό του με τη φύση και να εισέρχεται στην ‘’πολιτική’’ κατάσταση, όπως νόμιζε ο 18ος αιώνας. Η αναχώρηση του ανθρώπου είναι συγχρόνων και αφετηρία της γλώσσας, του εργαλείου, των θεσμών. Δεν υπάρχει έτσι υπόθεση βαθμίδων, αλλά βήματα. (Histoire et Vérité, Seuil/essais, 1967, σ. 117) 2. Η αδελφότητα δεν ανάγεται στην κοινότητα των ανθρώπων, στο άμεσο περιβάλλον. Εκτείνεται μέχρι τα πιο μακρινά αστέρια…Τα πνεύματα και τα υγρά της φύσης μετέρχονται το ρεμβασμό για να επικοινωνούν μεταξύ τους. Είναι η ορατή γλώσσα των αόρατων πραγμάτων…Το Μεγάλο Πνεύμα δεν έχει όρια και η εξουσία του εκτείνεται σε όλη τη Δημιουργία, απ’ την καρδιά του ανθρώπου μέχρι τους αόρατους κόσμους. Ο ελεύθερος άνθρωπος δε διεκδικεί παρά μία μόνο γη: τη γη του πνεύματος…(Jean-Paul Bourre (γ. 1946),  Préceptes de vie issus de la sagesse amérindienne, presses du Chȃtelet/sagesses, 1997, σ. 51, 105, 127) Επόμενες Συναντήσεις: 13 Νοεμβρίου 2017: Κοινωνικότητα και ατομικότητα. 20 Νοεμβρίου 2017: ‘’Πρωτόγονος’’ άνθρωπος και κουλτούρα. 27 Νοεμβρίου 2017: Η έννοια του ιστορικού χρόνου. 4 Δεκεμβρίου 2017: Προϊστορία και ιστορία. 11 Δεκεμβρίου 2017: Σύμβολο και συμβολική έκφραση. 18 Δεκεμβρίου 2017: Κουλτούρα και πολιτισμός. 15-1-2018: Απ’ την προϊστορία στην ιστορία.  e-mail: nikos.makris2@gmail.com  Τηλ: 6977093615
Αναζητήσεων
(Φιλοσοφικό Καφενείο)  Δέκατο ένατο έτος
Δευτέρα, 30 Οκτωβρίου 2017, Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ. Θέμα: 30 Οκτωβρίου 2017: Υπέρβαση ή συνέχεια; Ομοιογένεια ή ασυνέχεια;
Σχέδιο Εισήγησης: Προσπαθώντας να εισέλθουμε στις σχέσεις Ιστορίας και πολιτισμού, συναντάμε δυσεπίλυτα προβλήματα, όπως: Είναι η ιστορία υπέρβαση της προϊστορίας; Eίναι ο άνθρωπος υπέρβαση της φύσης; Είναι ο πολιτισμός υπέρβαση της ιστορικής αναγκαιότητας; Αυτά τα προβλήματα υπό τύπο ερωτημάτων συμπυκνώνονται στο εξής αξίωμα θα λέγαμε: Η άμεση και απόλυτη κοινωνία μας με το κοσμικό συμβαίνον, αυτοσυνειδητοποιούμενη, αποκαλύπτει την ενότητα ανθρώπου και κόσμου ως μορφή συν-υπάρχειν-συγκοινωνείν.
Επομένως κάθε σκέψη σχετική με τη φύση του δεσμού ανθρώπου κόσμου υπό το εξής δεδομένο το οποίο δε μπορεί να αμφισβητείται: Συνέχεια είναι το απόλυτο, το όλο, το άτμητο κ.ο.κ. και α-συνέχεια το θραυσματικό, το μεταβαλλόμενο, αισθητό. Πως εννοείται η υπέρβαση αν όχι ως πλήρωμα του νοήματος και πώς καθίσταται δυνατή η σχέση ανθρώπου και κόσμου χωρίς τη συμπληρωματικότητα που είναι υπερβατική ως συνείδηση και αρχή γνώσης; Αυτό θα αναπτύξουμε.
Κείμενα:
 1. Καλὸν οὖν πρώτως, καὶ ὅλον δὲ καὶ πανταχοῦ ὅλον, ἵνα μηδὲ μέρη ἀπολείπηται τῶι καλῶι ἐλλείπειν, τίς οὖν οὐ φήσει καλόν; Οὐ γὰρ δὴ ὃ μὴ ὅλον αὐτό, ἀλλ᾽ ὃ μέρος ἔχον ἢ μηδέ τι αὐτοῦ ἔχον. Ἢ εἰ μὴ ἐκεῖνο καλόν, τί ἂν ἄλλο; Τὸ γὰρ πρὸ αὐτοῦ οὐδὲ καλὸν ἐθέλει εἶναι. Πλωτίνου (204-270), Εννεάδες, Περί του νοητού κάλλους, 5. 8. 8.
 2. Η επιστήμη θα όφειλε να διερευνά επιμέρους είδη και η μεταφυσική θα όφειλε να εξετάζει τις επιμέρους έννοιες στις οποίες αυτές οι ειδικές αρχές θα όφειλαν να εμπίπτουν…. Συνεπώς, η διαφοροποιημένη εμμονή των αιωνίων πραγμάτων σε κάθε περίπτωση του δημιουργικού προχωρήματος επιτάσσει τη διανοητική τους πραγμάτωση στην πρωτογενή φύση του Θεού Alfred North Whitehead (1861-1947), Process and Reality, The Free Press, 1978, σελ.116, 257.
Επόμενες 6 Νοεμβρίου 2017: Κοινά δεδομένα όλων των πολιτισμών.13 Νοεμβρίου 2017: Κοινωνικότητα και ατομικότητα. 20 Νοεμβρίου 2017: ‘’Πρωτόγονος’’ άνθρωπος και κουλτούρα. 27 Νοεμβρίου 2017: Η έννοια του ιστορικού χρόνου. 4 Δεκεμβρίου 2017: Προϊστορία και ιστορία. 11 Δεκεμβρίου 2017: Σύμβολο και συμβολική έκφραση. 18 Δεκεμβρίου 2017: Κουλτούρα και πολιτισμός. 15-1-2018: Απ’ την προϊστορία στην ιστορία.

 e-mail: nikos.makris2@gmail.com  Τηλ: 6977093615



 Αθηναϊκά Βραδινά Φιλοσοφικών
Συζητήσεων-Αναζητήσεων
(Φιλοσοφικό Καφενείο)  Δέκατο ένατο έτος
Δευτέρα, 23 Οκτωβρίου 2017, Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ. Θέμα: Άνθρωπος και Φύση. Το τι του ανθρώπου και της Φύσης.
Σχέδιο Εισήγησης: Το πρόβλημα είναι ανεξάντλητο, αλλά θα αναφέρουμε τις κύριες συνθέτουσές του: Είναι βέβαιο πως ό,τι συνδέει άνθρωπο και φύση είναι με την πρώτη ματιά η αίσθηση. Ταυτόχρονα όμως ‘’προηγείται’’ κάτι το οποίο δεν υποψιαζόμαστε. Δεν κοινωνώ με κανένα αισθητό μέγεθος χωρίς την υπόδηλη βεβαιότητα του συνανήκειν με αυτό στον κόσμο και αυτό δηλώνει πως η σχέση μου με τον κόσμο είναι άδηλη και ουσιαστικά ανέκφραστη που γίνεται όμως εκφραστή με τη συγκεκριμένη μου σχέση με συγκεκριμένα πράγματα.
‘Ηδη η αίσθηση είναι δίαυλος της αντίληψης και έχουμε την εξής αλήθεια. Αισθανόμαστε και αντιλαμβανόμαστε το φυσικό συμβαίνον ως προέκτασή μας και να: Ο άνθρωπος συνειδητοποιείται, λαμβάνει συνείδηση του εαυτού του μέσω του αισθητού κόσμου.
Αίσθηση, αντίληψη, χρονικότητα, έκφραση, λέγειν, συναισθάνεσθαι είναι αλήθειες που διεμβολίζουν και τη φύση-αισθητό κόσμο, αλλά ο άνθρωπος συνειδητοποιεί το συμβαίνον και προάγει αυτή τη συνειδητοποίηση υπερβαίνοντας το ένστικτο και προσωποποιούμενος. Αυτό θα εξατάσουμε. Κείμενα: Και σώματι μεν ημάς γενέσει δι’ αισθήσεως κοινωνείν, δια λογισμού δε ψυχή προς την όντως ουσίαν, ην αεί κατά ταυτά ωσαύτως έχειν φατέ, γένεσιν δε άλλοτε άλλως. Πλ)άτ. Σοφιστής, 248Α. Ως χαρίεν εστ’ άνθρωπος αν άνθρωπος ή. (Μένανδρος)
Επόμενες Συναντήσεις: 23 Οκτωβρίου 2017: Άνθρωπος και Φύση: Το τι του ανθρώπου και της φύσης. 30 Οκτωβρίου 2017: Υπέρβαση ή συνέχεια; Ομοιογένεια ή ετερογένεια; 6 Νοεμβρίου 2017: Κοινά δεδομένα όλων των πολιτισμών
13 Νοεμβρίου 2017: Κοινωνικότητα και ατομικότητα. 20 Νοεμβρίου 2017: ‘’Πρωτόγονος’’ άνθρωπος και κουλτούρα. 27 Νοεμβρίου 2017: Η έννοια του ιστορικού χρόνου. 4 Δεκεμβρίου 2017: Προϊστορία και ιστορία. 11 Δεκεμβρίου 2017: Σύμβολο και συμβολική έκφραση. 18 Δεκεμβρίου 2017: Κουλτούρα και πολιτισμός. 15-1-2018: Απ’ την προϊστορία στην ιστορία.

 e-mail: nikos.makris2@gmail.com  Τηλ: 6977093615



 Αθηναϊκά Βραδινά Φιλοσοφικών Συζητήσεων-Αναζητήσεων
(Φιλοσοφικό Καφενείο)  Δέκατο ένατο έτος

Δευτέρα, 16 Οκτωβρίου 2017, Ιπποκράτους 35, 7.45 μ.μ. Θέμα: Ιστορία και πολιτισμός: Υποκειμενικές ή αντικειμενικές έννοιες;
Συχνά, συχνότατα, αυτοπαγιδευόμαστε και θεωρούμε αυτονόητα πράγματα ή αλήθειες που μας αφορούν άμεσα. Κινδυνεύουμε να ζούμε σε ένα κόσμο εικονικό και άρα μη πραγματικό. Υπ' αυτό το πνεύμα εγκύπτοντας στην ιστορία και στον πολιτισμό, δύο πραγματικότητες οι οποίες είναι με την πρώτη ματιά απτές και αναμφισβήτητες, προσκρούομε σε δύο άλλους όρους, όπως εκείνος της αναγκαιότητας και εκείνος της ελευθερίας. Τι είναι όμως αναγκαιότητα; Τι σημαίνει ελευθερία; Αμέσως η σκέψη μας πάει στους φυσικούς νόμους, στοι λειτουργείν του αισθητού κόσμου δηλαδή και διαπιστώνουμε το αναγκαίο, το πιθανό, το απίθανο, το αυθόρμητο φαινομένων.
Στη συνέχεια, η σκέψη μας μετατοπίζεται στις πράξεις μας και διαπιστώνουμε πως κάποιες είναι αναγκαίες και κάποιες άλλες προϊόν της θέλησής μας, άρα ελεύθερες. Αυτό είναι η πρώτη ματιά και το πρόβλημα συνίσταται στο αν είναι η αληθινή.
Θα αναστραφούμε με την ιστορία και με τον πολιτισμό υπ' αυτό ακριβώς το πρίσμα και έτσι θα θεωρήσουμε τι το ελεύθερο και τι το αναγκαίο.
Βασική όμως προϋπόθεση είναι η ακόλουθη: Δε θεωρούμε την ιστορία ως κάτι το εξωτερικό προς εμάς, είμαστε συνταυτουργοί, συμμετέχουμε στο ιστορικό γίγνεσθαι, άλλως η ιστορία μοιάζει με κινηματογραφική ταινία την οποία παρακολουθούμε αποκομμένοι.
Το ίδιο συμβαίνει και με την πολιτισμική δημιουργία: Κοινωνούμε με τους εκφραστές της και θα δούμε πώς και η ιστορία και ο πολιτισμός είναι αδιανόητα στην καθαρότητά τους χωρίς το θεωρούν υποκείμενο.
Επόμενες Συναντήσεις:
23 Οκτωβρίου 2017: Άνθρωπος και Φύση: Το τι του ανθρώπου και της φύσης. 30 Οκτωβρίου 2017: Υπέρβαση ή συνέχεια; Ομοιογένεια ή ετερογένεια; 6 Νοεμβρίου 2017: Κοινά δεδομένα όλων των πολιτισμών
13 Νοεμβρίου 2017: Κοινωνικότητα και ατομικότητα. 20 Νοεμβρίου 2017: ‘’Πρωτόγονος’’ άνθρωπος και κουλτούρα. 27 Νοεμβρίου 2017: Η έννοια του ιστορικού χρόνου. 4 Δεκεμβρίου 2017: Προϊστορία και ιστορία. 11 Δεκεμβρίου 2017: Σύμβολο και συμβολική έκφραση. 18 Δεκεμβρίου 2017: Κουλτούρα και πολιτισμός. 15-1-2018: Απ’ την προϊστορία στην ιστορία.
 e-mail: nikos.makris2@gmail.com  Τηλ: 6977093615